TỔNG CỘNG 80 TẬP (tách tập)
Đệ Tử Quy & Tu Học Phật Pháp – Tập 31B
Chúng ta xem tiếp điều thứ tám, “hộ trì chánh pháp”. Bởi vì có chánh pháp, con người mới có thể phân biệt được đúng sai, thiện ác, tốt xấu, mới không tạo tội, không khiến nhà tan cửa nát, hay thậm chí là mất nước. Cho nên trong nhà Nho có câu, “Trời không sinh Trọng Ni, muôn đời như đêm dài”, nếu như không có Thích Ca Mâu Ni Phật tuyên thuyết Phật pháp thì hơn ba ngàn năm nay, con người không biết đã gặp phải bao nhiêu nguy hiểm và tai nạn, cho nên chúng ta phải hộ trì chánh pháp, phải thỉnh chuyển pháp luân, thỉnh Phật trụ thế. Mọi người có biết là thỉnh ai trụ thế không? Đã là ngày thứ chín rồi mà sao mọi người vẫn phản ứng như vậy? Chắc tôi phải kiểm điểm lại chính mình. Thỉnh ai trụ thế? Thỉnh chính mình. “thân người khó được nay đã được, Phật pháp khó nghe nay đã nghe, đất phước khó sanh nay đã sanh”, nhiều điều kiện tốt như vậy mà chúng ta đồng thời đều có đủ thì nên giữ cái tâm tôi không làm thì ai làm; nhưng mà “leo cao từ nơi thấp, đi xa từ chỗ gần”, chúng ta hộ trì chánh pháp cũng phải đi bước đầu tiên từ lúc này.
Trong Đại Học có một câu dạy bảo rất quan trọng, chỉ cần con người có thể quay về điểm này để suy ngẫm, thì chắc chắn rất nhiều chuyện dần dần sẽ được thành tựu, đó là câu “từ thiên tử cho đến thứ dân, tất cả đều lấy tu thân làm gốc”. Tìm thấy cái gốc rồi, tu thân là cái gốc của tề gia, trị quốc, bình thiên hạ, hộ trì chánh pháp. Cho nên chúng ta phải toàn tâm toàn lực thực hành Đệ Tử Quy, thực hành lời dạy bảo của chư Phật – Bồ Tát, như vậy mới có thể “đọc tụng thọ trì, vì người diễn thuyết”. “diễn” là ở phía trước, “thuyết” là ở phía sau, nếu diễn không tốt thì khi thuyết sẽ xảy ra chuyện gì? Có thể là phản tác dụng. Người thân của chúng ta có thể sẽ nói: anh còn chưa làm được mà lại nói tôi, đúng là kẻ tám lạng người nửa cân. Khi người thân bạn bè nói như vậy, chúng ta phải nhẫn nhục, phải nhanh chóng phản tỉnh, không được sân hận, nếu không sẽ làm đứt đoạn huệ mạng của người khác.
Hiện nay muốn hộ trì chánh pháp phải bắt đầu từ chính mình, từ gia đình mình, cho nên câu “kiến quốc quân dân, giáo học vi tiên” vô cùng quan trọng. Không chỉ là kiến quốc quân dân, xây dựng một gia đình cũng phải giáo học vi tiên, hiện giờ chúng ta quay trở về gia đình, phải tạo nên phong khí học tập, noi theo Thánh Hiền thì gia phong của bạn mới được hình thành, sự huân tập này vô cùng quan trọng. Mức độ hiếu học của chúng ta nhất định phải nhiều hơn con trẻ, cũng như vậy, nếu như chúng ta làm trưởng phòng, làm ông chủ của một công ty, bạn muốn hộ trì chánh pháp thì phải làm như thế nào? Cũng phải lấy mình làm gương. Bởi vì hiểu được con người hiện nay đều không được dạy dỗ, tư tưởng, quan niệm khá phức tạp, đa phần là tùy thuận theo phiền não, trong lòng không có quy tắc làm người, chừng mực làm người, cho nên trong đoàn thể quan trọng nhất là “kiến hòa đồng giải”, mà xây dựng tri kiến này chắc chắn phải được huân tập trong thời gian dài mới được. Khi chúng ta có nhận thức như vậy, trong công ty mỗi ngày đều phải nghe kinh điển, nghe giảng bài, tuyệt đối không được ngừng nghỉ, một khi ngừng nghỉ thì tư tưởng quan niệm của đoàn thể lại lộn xộn. Bạn làm trưởng phòng không thể nói: nào mọi người tới đây ngồi nghe giảng, tôi ra ngoài trước, làm như vậy có hiệu quả không? Chắc chắn là trong lòng nhân viên không phục, bằng mặt không bằng lòng, cho nên chúng ta phải dẫn đầu làm gương.
Khi các thầy cô khác trong trung tâm giảng bài, tôi đều ngồi bên dưới để nghe, vừa nghe vừa nhanh chóng ghi chép. Tại sao vậy? Bởi vì tôi thường phải giảng bài, tới lúc hết ý tưởng thì không biết phải làm sao! Cho nên tôi phải nghiêm túc hơn họ, hấp thu toàn bộ ví dụ mà họ giảng, cũng nhờ thái độ học tập như vậy sẽ tạo thành vòng tuần hoàn tốt hơn. Tôi nói với các thầy cô rằng: một ngày hòa thượng giảng bốn giờ đồng hồ, chúng ta không thể giảng ít hơn bốn tiếng, cho nên lần này giảng sáu giờ đồng hồ để khảo nghiệm chính mình, mặc dù lưng thật sự rất đau. Chuyện này thật mất mặt, tuổi tôi chỉ bằng ba phần tám tuổi của sư trưởng, vậy mà sư trưởng giảng kinh đến hơn mười giờ tối mà vẫn tràn đầy tinh thần, chúng tôi thực ra là cố gắng chống đỡ. “Chớ tự chê – đừng tự bỏ – Thánh và Hiền – dần làm được”, bây giờ chúng ta phải nhanh chóng bố thí vô úy, sau này sức khỏe sẽ tốt hơn.
Thầy cô chỗ chúng ta, ngày mai phải đến Sán Đầu dạy học, bởi vì lần đó tới Sán Đầu dạy học có bốn trăm thầy cô đi, đa phần là thầy cô tuyến đầu, thái độ học tập vô cùng tốt. Chúng tôi cũng cảm nhận sâu sắc rằng không phải thầy cô không muốn dạy cho tốt, mà là cái gì? Không biết phương pháp. Rất nhiều thầy cô lên bục giảng nói là “tôi mới biết cái gốc của đức hạnh là hiếu đạo”, họ nói “giáo dục phải bắt đầu từ hiếu, từ Đệ Tử Quy, bắt đầu làm từ chính mình”, họ còn lên bục giảng tổng kết lại khóa học mấy ngày đó. Sau đó phong khí học tập ở Sán Đầu rất phát triển, chúng tôi liền sắp xếp thầy cô đến đó dạy học trong thời gian dài. Thực ra tôi cũng biết tại sao ở Sán Đầu có thể phát triển như vậy, bởi vì người Sán Đầu rất xem trọng hiếu đạo. Tôi đến Hải Khẩu không bao lâu, đi thăm một người bạn, lần đầu tiên gặp mặt, bởi vì chúng tôi cần một nơi để xây trung tâm. Vị sư tỷ đó nói chuyện với tôi một buổi tối, cô ấy đồng ý cho chúng tôi mượn một nơi rộng bốn trăm mét vuông để làm trung tâm. Sau đó lần đầu tiên chúng tôi tổ chức khóa bồi dưỡng năm ngày ở Hải Khẩu, ông bà chủ của khách sạn cũng là người Sán Đầu, người đã hiếu thảo thì mở rộng ra sẽ có thiện tâm, cái gốc này phải nắm lấy. Thầy giáo đi Sán Đầu nói là lần này thầy ấy tới đó, chủ nhật sẽ giảng tám giờ đồng hồ, cho nên chúng ta phải kì vọng chính mình, việc nhân đức không nhường ai.
Đây là hộ trì chánh pháp, có thể bắt đầu ở trong công ty dẫn dắt học tập Chánh pháp, một khi có thể làm tốt thì sẽ lan truyền đến nhiều người. Cho nên sư trưởng cũng dạy chúng ta, làm bất kì ngành nghề nào thì bạn cũng có thể làm Bồ Tát. Hôm nay trong giới luật sư bạn làm tốt công việc luật sư của mình, tất cả đồng nghiệp đều đến học tập theo bạn, vậy thì đó là Bồ Tát, Bồ Tát tuyệt đối không phải là vãng sanh Tây Phương mới làm. Hôm nay chúng ta làm tốt tấm gương công ty trong giới doanh nghiệp, luôn báo đáp cho xã hội, luôn xem trọng đến phúc lợi của nhân viên, khiến cho nhiều doanh nghiệp khác cũng noi theo.
Tiếp theo, người nội trợ có thể làm Bồ Tát không, có thể viên thành Phật đạo không? Chỉ cần chúng ta làm người phụ nữ nội trợ cho gia đình, luôn hành trì tam phước, lục hòa, tam học, lục độ để duy trì gia đình, lúc giáo dục con cái thường dạy chúng nên lập chí lớn. Thậm chí là buổi tối bạn có thể đứng trước mặt chúng, chúng đã ngủ rồi, bạn nói với chúng “con phải làm Phạm Trọng Yêm thời nay”, nghe nói làm như vậy cũng có hiệu quả. Bởi vì có người làm thí nghiệm, con gái ông ấy bị bệnh, ông ấy đứng ở đầu giường nói với con mình; thân thể này vốn là giả, thân thể là giả thì bệnh làm sao là thật được. Ông cứ nói như vậy với con gái mình, không ngờ ngày hôm sau con gái ông không còn ho nữa. Có điều phương pháp này không bảo đảm ai dùng cũng đều có tác dụng, còn phải xem thành tâm, ý niệm của người đó, thậm chí còn bao gồm trong gia đình có làm tốt bố thí vô úy hay không?
Bất kì đạo lý nào chắc chắn đều có thể thực hành ngay lúc đó, học vấn không phải là để cao cao trên giá sách. Chúng ta nhất định phải thực hành từng câu một trong cuộc sống, trong công việc, trong đối nhân xử thế tiếp vật. Sư trưởng cũng thường dạy là, câu kinh nào mà đức Phật nhắc lại nhiều lần nhất là câu kinh quan trọng nhất, mà lời dạy bảo nào sư trưởng nhắc lại nhiều lần nhất, cũng là trọng điểm quan trọng nhất khi chúng ta bước vào đạo. Vậy một người muốn bước vào cánh cửa Phật pháp, trước tiên phải làm được điều gì? Phải làm được 16 chữ. Phải buông bỏ tự tư tự lợi, buông bỏ danh văn lợi dưỡng, buông bỏ ngũ dục lục trần, buông bỏ tham sân si mạn. Buông bỏ là chuyện vui vẻ, sao mọi người nói ra có vẻ nghiêm trọng như vậy? Phải buông bỏ tự tư tự lợi, thực ra như vậy mới thật sự thoải mái vui vẻ hơn, buông bỏ danh văn lợi dưỡng, buông bỏ ngũ dục lục trần, buông bỏ tham sân si mạn.
Thực ra khi chúng ta sanh khởi tham sân si mạn thì liệu có vui vẻ không? Khổ không chịu được! Đây gọi là nhận giặc làm cha, xem giặc phiền não này thành cái gì? Thành cha của mình! Mà đến một ngày chúng ta thực sự hiểu được chúng là giặc thì bạn sẽ làm thế nào? Còn tiếp tục phụng dưỡng chúng như cha mình không? Sẽ không! Cho nên trong chớp mắt bạn không còn muốn gặp lại nó thêm một phút giây nào nữa. Giống như một người vác một bao rác, vác hơn 30 năm, đột nhiên bên cạnh có một vị trí giả nói với người đó rằng: nhân giả, anh vác bao rác dơ như vậy, còn chưa buông xuống sao? Người đó vừa nhìn: đúng là rác thật! Nhưng mà người đó lại nghĩ: mình vác nó đã ba mươi năm, cũng có cảm tình, không nỡ bỏ xuống. Cho nên biết thì khó chứ làm thì dễ, khi thật sự hiểu được đó là giặc, hiểu được đó là rác thì không còn ai muốn giữ lại thêm một phút giây nào nữa, chỉ muốn vứt đi ngay lập tức. Nhưng quyết tâm như vậy phải thông qua sự huân tập của chúng ta, thông qua sự nhắc nhở của bạn bè đồng tu.
Điều thứ chín là “hưng kiến đại lợi”, chỉ cần là chuyện có lợi ích cho người khác, chúng ta đều tận tâm tận lực làm. Thực ra thời đại này muốn làm được việc không dễ dàng, khi chúng ta nhìn thấy người có tâm đang cống hiến, chúng ta tùy hỉ công đức cũng là đang “hưng kiến đại lợi”. Thời xưa chúng ta thấy có rất nhiều người tốt thường xây cầu đắp đường, việc này sẽ lợi ích hàng ngàn hàng vạn người dân. Khi chúng ta đi trên con đường, đột nhiên nhìn thấy giữa đường có cục đá, chúng ta sẽ nghĩ tới điều gì? Ban ngày có thể nhìn thấy, buổi tối không có đèn đường, có thể có người vừa đi vừa gọi điện thoại sẽ vấp phải cục đá này mà té ngã. Chúng ta luôn biết suy nghĩ cho người khác, giúp người khác thuận tiện, thì phải nhanh chóng dời cục đá đi chỗ khác. Tôi nhớ có lần đi ngang qua công trường, con người hiện nay rất vô ý vô tứ, không hiểu cho người khác, công trường có nhiều cây sào rất dài, đầu lại nhọn, nhô ra gần lối đi lại. Nếu một người khi nói chuyện không chú tâm đến, hay đi lại không chú tâm, có thể đang cúi đầu đi đột nhiên ngẩng đầu lên sẽ rất nguy hiểm. Tôi cũng nhanh chóng tiện tay tìm ít vải, vải có màu sắc nổi bật bọc cây sào lại, để người đi phía sau sẽ không gặp phải nguy hiểm.
Nếu như chúng ta đi xe mà gặp cục đá ở giữa đường thì phải làm sao? Một cục đá lớn. Tôi từng xem một đoạn quảng cáo trên ti vi, có một người đi xe đạp nhìn thấy trên đường có một cục đá lớn, người đó nghĩ cũng chẳng liên quan đến mình nên không dời cục đá đi, phía sau có một người chạy xe máy tốc độ nhanh lao đến, đột nhiên ngã xe. Cảnh tượng này xuất hiện trong đầu của người đi xe đạp, cho nên anh ấy nhanh chóng dời cục đá đi. Hành động này có vô lượng công đức, nếu như người đi xe máy là chủ của một gia đình mà không qua được kiếp nạn này, tương lai sẽ tạo thành sự hối tiếc lâu dài của gia đình đó. Cho nên chúng ta luôn suy nghĩ cho người khác cũng là đang “hưng kiến đại lợi”. Mà làm lợi ích cho người khác có ngắn hạn, có dài hạn, lợi ích dài hạn chắc chắn là giúp chúng sanh có tư tưởng, quan niệm đúng đắn. Một đời của đức Phật tại sao lại không làm ngành nghề khác, mà cả đời làm nghề dạy học, làm công việc giáo dục xã hội đa nguyên văn hóa, đó là vì huệ nhãn của đức Phật đã khai mở, ngài hiểu được làm như thế nào mới thật sự lợi ích hết thảy chúng sanh. Đó là “hưng kiến đại lợi”
Cuối cùng là “yêu tiếc sanh mạng”. Tất cả các loài động vật đều có tri giác, không nên làm hại chúng. Khi chúng ta có tâm nhân từ này thì có thể làm được luôn tôn trọng động vật “vì thương chuột đói chừa cơm lại, sợ thiêu thân chết chẳng đốt đèn”, bởi vì đèn sáng quá, thiêu thân theo quán tính sẽ bay đến, nếu nhiệt độ quá cao thì sẽ làm chúng bị tổn thương. Trong “Văn Xương đế quân âm chất văn” có câu “Bước chân thường xem kẻo đạp nhầm con sâu cái kiến, cấm lấy lửa đốt núi rừng”, trong từng lời nói cử chỉ đều phải suy xét không được làm hại sanh mạng.
Tôi có một người bạn thường đi leo núi, anh ấy có một hành động khiến chúng tôi nhìn thấy rất cảm động. Trong lúc leo núi, có một mạng nhện giăng giữa lối đi, anh ấy nói với các em nhỏ là: chúng ta tới leo núi là khách, những động vật này là chủ nhà, đây là nhà của con nhện, chúng ta không nên phá hoại gia đình của chúng, cho nên phải đi đường vòng. Khi con trẻ từ nhỏ đã biết tôn trọng sanh mạng, cũng là đang nuôi dưỡng thiện căn của chúng. Cho nên phải “yêu tiếc sanh mạng”. Thậm chí là chúng ta còn phải học hỏi theo động vật, như quạ con còn biết mớm mồi cho quạ mẹ, phải hiếu thuận cha mẹ.
Có một người thợ săn hôm đó đang nhắm bắn một con chim ưng, lúc này con chim ưng vừa lấy được một ít thức ăn, nhưng nó lại không ăn số thức ăn này. Người thợ săn rất kinh ngạc tại sao nó không ăn, chim ưng bay đi, thợ săn liền chờ chim ưng quay về tổ. Sau đó khi chim ưng trở về, nó còn mang theo một con chim ưng già hơn, vừa nhìn đã biết là mẹ nó, chim ưng xé từng chút thức ăn một rồi từng miếng từng miếng đút cho mẹ ăn. Người thợ săn vốn định bắn chết chim ưng, sau khi xem xong cảnh này rất cảm động, từ đó trở đi cũng bỏ súng không làm thợ săn nữa. Chúng ta phải tôn trọng động vật, quan trọng hơn là tất cả sinh vật trên trái đất này đều đồng cam cộng khổ, không nên làm hại lẫn nhau, mà nên chung sống hòa bình. Sáng nay tỉnh dậy chúng ta thấy có rất nhiều chim đang mổ thức ăn, đang hót líu lo ở đó, trong lòng chúng ta cũng cảm thấy vô cùng vui vẻ.
Ngoài yêu tiếc sanh mạng, cũng phải yêu tiếc đồ vật, phung phí của trời, lãng phí đồ đạc cũng không khác nào tội sát sanh, giống như sát sanh vậy. Bởi vì nếu như chúng ta lãng phí tài nguyên, sẽ tạo thành sự tổn hại lâu dài cho loài người, gián tiếp ảnh hưởng đến cuộc sống của người khác, thậm chí là sanh mạng của người khác. Nếu hôm nay chúng ta làm ô nhiễm nguồn nước, mọi người cảm thấy tội này nặng không? Rất nặng! Có một số nhà máy nhân lúc không ai chú ý, thải nước ô nhiễm ra ngoài, muốn thanh lọc lại nước ô nhiễm này không chừng phải tốn thời gian và tiền bạc gấp mười lần hay thậm chí hàng trăm lần. Cho nên tất cả những doanh nghiệp nếu có thể đều được dạy từ tiểu học, từ tiểu học nếu như có thể dạy cho họ chuẩn mực làm người, đạo đức làm người, vậy thì sau này khi phước báo hiện tiền, họ mới không tạo tội nặng.
Các ngành các nghề muốn tốt lên, cũng phải quay trở về vấn đề giáo dục. Tôi thường chia sẻ với rất nhiều thầy cô, tôi nói: chúng ta phải tính toán cho tuổi già, nếu như chúng ta không nghiêm túc dạy, thiên hạ sau này giao cho những em học sinh mà chúng ta dạy, chúng không có chút tâm nhân từ nào với người khác, tới lúc đó nếu chúng nắm quyền, chúng nhất định sẽ nói: đừng quan tâm đến đám người già này, để họ tự sanh tự diệt. Có phải là nhổ một sợi tóc mà chấn động đến toàn thân hay không? Tất cả nhân loại đều đồng cam cộng khổ, trong thời đại này, bất kì nơi nào không yên thì chúng ta đều có trách nhiệm tận lực mà giúp đỡ. Thái độ này khá quan trọng, bởi vì trái đất đã trở thành một thôn trang, chúng ta phải chung sống hòa bình, đối đãi bình đẳng. Đối với hết thảy đồ vật phải trân trọng, cũng phải dạy từ khi còn nhỏ, trong Chu Tử Trị Gia Cách Ngôn có câu “Một bát cháo, một hạt cơm, nên nghĩ kiếm được không dễ dàng; Nửa tấm vải, nửa sợi tơ, phải nhớ làm ra rất khó”. Phải dạy điều này! Chúng tôi hỏi học sinh, gạo từ đâu mà có? Chúng trả lời như thế nào? Từ nhà bếp. Làm sao dẫn dắt con trẻ hiểu được hạt gạo đáng quý như thế nào, tiết học sau chúng ta sẽ nói tiếp, cảm ơn mọi người!
